Tham gia buổi điện đàm từ Bộ Tài chính ngoài Cục Quản lý nợ và Tài chính đối ngoại còn có đại diện từ Vụ Ngân sách Nhà nước và Vụ Chính sách Thuế và các đơn vị liên quan.
Nội dung tổ chức Moody’s quan tâm trao đổi trong buổi điện đàm bao gồm nỗ lực Chính phủ Việt Nam đã triển khai để phòng chống đại dịch Covid-19 và tình hình kiểm soát dịch bệnh đến thời điểm hiện nay; mức độ ảnh hưởng của các chính sách giãn cách xã hội lên hoạt động kinh tế - xã hội, sản xuất chế biến chế tạo, giao thương quốc tế (đặc biệt liên quan đến xuất khẩu gạo) cũng như dự báo triển vọng tăng trưởng của Việt Nam trong năm nay.
Trao đổi với Moody’s, đại diện của Bộ Tài chính cho biết dịch bệnh Covid-19 trên thế giới đang diễn biến phức tạp với số ca nhiễm, tử vong tăng nhanh. Trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh, Bộ Tài chính thông báo về các biện pháp quyết liệt nhằm phòng chống dịch bệnh ở Việt Nam, những kết quả tích cực đạt được, cho đến nay chưa có trường hợp tử vong. Chính phủ Việt Nam tiếp tục các nỗ lực trong tình hình diễn biến phức tạp của dịch bệnh trên thế giới, đồng thời cố gắng để tiếp tục phát triển kinh tế, giải quyết các vấn đề xã hội, bảo vệ an toàn, sức khỏe của người dân Việt Nam và công dân nước ngoài tại Việt Nam. Tăng trưởng quý I/2020 là mức thấp trong nhiều năm nhưng Việt Nam vẫn là nước tăng trưởng cao nhất khu vực. Có thể hy sinh tăng trưởng trong ngắn hạn để bảo đảm sức khỏe, tính mạng của nhân dân là mục tiêu hàng đầu mà Chính phủ Việt Nam đề ra.
Tuần qua, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị yêu cầu thực hiện cách ly toàn xã hội trong vòng 15 ngày kể từ ngày 1/4/2020 trên phạm vi toàn quốc. Tuy vậy, nhà máy, cơ sở sản xuất; công trình giao thông, xây dựng; cơ sở kinh doanh dịch vụ, hàng hóa thiết yếu; ngân hàng, kho bạc, các cơ sở kinh doanh dịch vụ trực tiếp liên quan đến hoạt động ngân hàng và bổ trợ doanh nghiệp, dịch vụ hỗ trợ vận chuyển, xuất, nhập khẩu hàng hóa, khám bệnh, chữa bệnh... được tiếp tục hoạt động. Việt Nam vẫn duy trì hàng hoá lưu thông, sản xuất an toàn, nhất là hàng thiết yếu, vật tư y tế, hàng hoá xuất khẩu, đặc biệt xuất khẩu bằng đường biển, đường bộ vẫn bình thường. Nguồn cung hàng hóa thiết yếu cho người dân được bảo đảm.
Đối với vấn đề xuất khẩu gạo trong bối cảnh hiện nay, Việt Nam tiếp tục xem xét kỹ lưỡng, thận trọng; trước hết phải bảo đảm an ninh lương thực quốc gia, đồng thời giảm thiểu việc gián đoạn chuỗi sản xuất lúa gạo.
Moody’s cũng quan tâm đến những giải pháp kích thích kinh tế và gói hỗ trợ tài khóa mà Chính phủ Việt Nam đang cân nhắc cũng như dự báo tình hình thu chi, cân đối ngân sách và nhu cầu huy động vốn vay của Chính phủ trước diễn biến vĩ mô nhiều thách thức. Cụ thể, tổ chức này muốn tìm hiểu khả năng Việt Nam tham gia các chương trình miễn trừ nợ cho các quốc gia bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 do Quỹ Tiền tệ Quốc tế và Ngân hàng Thế giới khởi xướng gần đây.
Trả lời phía Moody’s, đại diện Bộ Tài chính cho biết Chính phủ sẽ tập trung lo an sinh xã hội, đảm bảo đời sống tối thiểu cho người lao động, công nhân thất nghiệp không có việc làm, người nghèo; chuẩn bị điều kiện cho phát triển kinh tế, kích hoạt nền kinh tế khi kết thúc đại dịch, có phương án tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, đẩy mạnh giải ngân đầu tư công, tiếp tục tìm nguồn lực, thị trường làm nền tảng phát triển thời gian tới.
Về chính sách tài khóa, ngày 26/3/2020 Bộ Tài chính đã trình Chính phủ dự thảo Nghị định gia hạn thời hạn nộp thuế và tiền thuê đất. Ngày 3/4/2020 Bộ Tài chính đã báo cáo Thủ tướng Chính phủ về việc bổ sung thêm một số ngành vào đối tượng được gia hạn và dự kiến tổng số tiền thuế và tiền thuê đất được gia hạn khoảng 180.000 tỷ đồng. Đây là nỗ lực rất lớn của Bộ Tài chính. Ngân sách nhà nước tại các thời điểm lùi thời hạn thu thuế, sẽ tạm thời giảm thu, tuy nhiên về tổng thể số thuế sẽ nộp hết vào thời điểm cuối năm 2020, nên không ảnh hưởng đến số thu ngân sách.
Về chính sách bảo đảm an sinh xã hội cho người bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19, Chính phủ Việt Nam đang xem xét thông qua gói chính sách an sinh xã hội lên tới 2,6 tỉ USD, bao gồm khoản hỗ trợ từ ngân sách trung ương và kêu gọi từ nguồn khác.
Đối với sáng kiến miễn trừ nợ do Quỹ Tiền tệ Quốc tế và Ngân hàng Thế giới khởi xướng cho các quốc gia vay vốn từ nguồn IDA bị ảnh hưởng nặng nề từ dịch bệnh Covid-19, phía Việt Nam cho biết trước mắt chưa xem xét tham gia vào chương trình này. Việt Nam hiện không có khoản vay nào từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế, và đã chính thức tốt nghiệp chương trình vay IDA của Ngân hàng Thế giới từ 1/7/2017 do đã trở thành quốc gia có mức thu nhập trung bình thấp. Danh mục nợ nước ngoài của Chính phủ Việt Nam chủ yếu là các khoản vay ODA, vay ưu đãi với tính bền vững được các tổ chức quốc tế đánh giá ở mức tốt. Bên cạnh đó, thị trường vốn trái phiếu Chính phủ trong giai đoạn vừa qua đã có những bước phát triển nhanh, đã phát hành được công cụ nợ kỳ hạn dài, lãi suất hợp lý, góp phần đáp ứng nhu cầu huy động vốn vay của Chính phủ.
Kết thúc buổi điện đàm, tổ chức Moody’s cảm ơn phía Bộ Tài chính đã chia sẻ thông tin rất minh bạch, hữu ích và kịp thời để phục vụ phân tích cập nhật về hệ số tín nhiệm quốc gia của Moody’s. Tổ chức này ghi nhận vị thế của Việt Nam là tích cực hơn nhiều quốc gia bị ảnh hưởng nặng nề bởi đại dịch Covid-19. Moody’s dự kiến sẽ công bố kết quả phân tích hệ số tín nhiệm quốc gia của Việt Nam trong tuần tới./.